Franczyza – jakie są jej wady i zalety?
Księgowość

Franczyza – jakie są jej wady i zalety?

Franczyza, czyli model prowadzenia działalności w oparciu o szyld i doświadczenie danej marki, w ciągu ostatnich kilku lat w Polsce nabrała prawdziwego rozpędu.  Wystarczy tylko rozejrzeć się po mniejszych czy większych miejscowościach, gdzie wciąż pojawiają się kolejne sklepy znanych marek. Dlatego franczyza cieszy się tak dużym powodzeniem? Jakie zagrożenia mogą wynikać z takiego modelu współpracy?

Franczyza – co to?

Franczyza (franchising) jest coraz popularniejszą formą prowadzenia własnej działalności gospodarczej pod szyldem innej marki. Podmiot funkcjonuje jako odrębne przedsiębiorstwo korzystając jednocześnie z wiedzy i doświadczenia swojego kontrahenta, czyli marki pod którą działa. Stronami takiej współpracy są franczyzodawca i franczyzobiorca. Firmy franczyzowe działają zarówno w sektorze spożywczym jak i gastronomicznym czy odzieżowym. Ta forma biznesowej relacji, jak każda inna, ma swoje słabe i mocne strony.

Franchising – wady i zalety

Franczyza jest dobrym rozwiązaniem dla osób nie posiadających doświadczenia w prowadzeniu własnego biznesu. Podmiot taki może czerpać z doświadczenia innych, niejako przejmując od franczyzodawcy koncepcję, która się sprawdziła i odniosła na rynku sukces. Ten model prowadzenia działalności daje początkującym przedsiębiorcom pewnego rodzaju poczucie bezpieczeństwa w stawianiu pierwszych kroków w biznesie. Co ważne ustalaniem zakresu współpracy i negocjacjami z dostawcami zajmuje się franczyzodawca, który z racji swojej pozycji na rynku może wynegocjować dużo lepsze warunki. Poza tym franczyza nie wymaga posiadania dużego kapitału na rozpoczęcie działalności, gdyż firma nie powstaje od zera, a to z kolei przekłada się na mniejsze ryzyko niepowodzenia.

Marka z biegiem czasu zyskuje zaufanie klientów i coraz większe grono zwolenników, którzy stają się jej wiernymi odbiorcami. Działalność pod szyldem przedsiębiorstwa z ugruntowaną sytuacją na rynku daje większe szanse pozyskania stałych konsumentów. Wypracowanie znakomitej renomy i zdobycie zaufania klientów to niełatwy i czasochłonny proces.

Korzyści z tego rodzaju współpracy są obopólne. Franczyzobiorcy nie tylko funkcjonują pod sprawdzonym szyldem, ale też mogą liczyć na doradztwo, szkolenia, pomoc przy rekrutacji pracowników, wyborze lokalizacji czy w sprawach dotyczących księgowości. Franczyzodawca z kolei rozszerza swoją działalność na kolejne rynki, wzmacnia rozpoznawalność swojej marki i dociera w ten sposób do coraz większej grupy odbiorców. Rozszerzone kanały dystrybucji to mniejsze możliwości rozwoju dla konkurencji.

Wady i zalety – franchising

Franczyza ma wiele zalet, ale warto przyjrzeć się również wadom tego rodzaju współpracy. Po pierwsze udzielając licencji na prowadzenie franczyzy, franczyzodawca może mieć kłopot z kontrolowaniem procesu rozwijania się marki. Nie ma on gwarancji, że kontrahent okaże się partnerem godnym zaufania, który będzie działać w dobrym imieniu jego firmy. Działania takiego kontrahenta mogą mieć negatywne skutki i odbić się na opinii i postrzeganiu marki przez klientów na szeroką skalę. Wówczas na złej reputacji wśród niezadowolonych konsumentów cierpi cała firma, a nie konkretny sklep. Nieuczciwi i nielojalni partnerzy mogą również wykorzystywać zdobyte doświadczenie i wiedzę działając przeciw marce.

Co istotne, po stronie franczyzobiorcy istnieją pewne ograniczenia w swobodzie działania. Podmioty działają pod określoną marką stąd też wszelkie inicjatywy, akcje specjalne czy inne pomysły przed wdrożeniem muszą uzyskać akceptację franczyzodawcy. Ponadto gdy markę spotyka sytuacja kryzysowa będąca wynikiem złego zarządzania lub błędnie wydanej decyzji właściciela, przenosi się to na całą markę, a zatem obejmuje także franczyzobiorców i może negatywnie przekładać się na ich obroty.

Ryzyko po stronie franczyzobiorcy związane jest także z tym, iż wnosi on opłatę wstępną za wydaną mu licencję, a następnie płaci określony w umowie procent od obrotów, co na początku działalności może przynosić niekorzystny bilans.

Rozważając możliwość prowadzenia franczyzy warto wziąć pod uwagę wszelkie aspekty omówione powyżej. Pozwolą one w lepszym stopniu zapoznać się z mocnymi i słabymi stronami współpracy i wyeliminować ewentualne błędy.

Stan na: 29.08.2018 r.